Het belang van een levenstestament

September 2018

De heer Jansen is wilsonbekwaam geworden, dat wil zeggen dat hij niet meer zelfstandig kan wonen en ook geen zelfstandige beslissingen meer kan nemen. Nu moet het huis verkocht worden en hoe moet dat dan?

Jansen kan zelf niet meer  tekenen en zijn kinderen mogen dat ook niet namens hem doen.  Dus zal een bewindvoerder aangesteld moeten worden die zijn vermogen moet beheren. Dat neemt veel tijd in beslag, omdat dit via de rechter moet lopen en in die tijd ligt alles stil. Als de bewindvoerder eenmaal aangesteld is, mag hij echter niet zomaar het huis verkopen of schenkingen doen (waardoor eventueel op termijn een lagere eigen bijdrage gerealiseerd kan worden in verband met de WLZ, de Wet Langdurige Zorg). Steeds weer is toestemming van de rechter nodig en dat zorgt voor veel oponthoud. En wat erger is: de rechter geeft voor schenkingen alleen toestemming indien in het verleden al schenkingen zijn gedaan!

Tijdig de zaken vastleggen
Jansen had al deze ellende kunnen voorkómen door in een levenstestament bij de notaris vast te leggen wie zijn belangen zou moeten behartigen voor het geval hijzelf dit niet meer zou kunnen. Een levenstestament is iets totaal anders dan een gewoon testament, waarin alles over de erfenis wordt geregeld. Het gaat hier om een notariële akte, waarin tijdens het leven van Jansen de bevoegdheden worden vastgelegd voor later. Jansen wijst bij algehele volmacht een vertrouwenspersoon aan, die namens hem beslissingen kan nemen.

Wie mag uw zaken regelen?
Zo kan Jansen onder meer nu al vast laten leggen wie te zijner tijd zijn huis mag verkopen, wie de bankzaken mag regelen en wie bevoegd is de administratie te doen. Ook kan hij aanwijzingen geven over schenkingen of over medische behandelingen. Kortom: Jansen kan een algemene volmacht regelen waarbij de gevolmachtigde als het ware zijn plaats mag innemen, tenzij hij bepaalde zaken daarbij heeft uitgesloten. Jansen kan in dit geval zijn vrouw of (één) van zijn kinderen aanwijzen, maar ook iemand anders.

Wat de medische kant betreft moet u denken aan inzage mogen hebben (in delen van) het medisch dossier en in overleg met de artsen beslissingen nemen. Hiertoe kunnen ook bepalingen worden opgenomen betreffende euthanasie of een behandelverbod.  

Jansen had voor een levenstestament contact op moeten nemen met de notaris. Voor hem is het te laat, maar u kunt tijdig uw beslissing nemen en daarvoor nadere informatie inwinnen bij uw notaris. Het kan veel narigheid voorkómen.

Mr B. Zwaveling, notaris te Capelle aan den IJssel